Soms heb ik zelf ook een luisterend oor nodig - Persoonlijke blog

Even een persoonlijke blog. Veel mensen weten waarschijnlijk waarom ik Eindhoven Maatjes ben begonnen: vanuit mijn eigen ervaringen met eenzaamheid. Ik voel me nog steeds weleens eenzaam en daar probeer ik zo open mogelijk over te praten. Omdat ik geloof in de kracht van kwetsbaarheid. En omdat we allemaal best wat vaker mogen vertellen hoe het echt met ons gaat.

Eenzaamheid in 2021

De eerste keer dat ik mijn verhaal deelde, was in december 2021. Toen sprak ik voor het eerst over mijn eenzaamheid. Niet in een persoonlijk gesprek, maar in de krant. Tegelijkertijd deed ik een oproep om nieuwe mensen te leren kennen. Als ik terugkijk op die periode, miste ik vooral sociale contacten. Dat gebrek aan contact zorgde toen voor een groot deel van mijn eenzaamheid.

Veelkoppig monster

Tegenwoordig voel ik me dus nog steeds weleens eenzaam, maar op een andere manier dan toen. De afgelopen jaren heb ik veel over eenzaamheid geleerd. Vanuit mijn eigen ervaringen, maar ook vanuit de theorie.

Wat eenzaamheid ingewikkeld maakt, is dat er vaak meerdere dingen tegelijk spelen. Mensen met een beperking hebben bijvoorbeeld een grotere kans op eenzaamheid, maar mensen die in armoede leven ook. Dat maakt het lastig om iets aan eenzaamheid te doen. Want waar begin je?

Tijdens een ontmoetingsactiviteit, bijvoorbeeld een spelletjesavond, kun je het gevoel hebben dat je erbij hoort. Even gewoon onderdeel zijn van de groep. Maar als je thuiskomt, is dat moment voorbij. Hoe leuk de avond ook was, je kunt je daarna toch weer eenzaam voelen.

Ik noem eenzaamheid daarom een veelkoppig monster. Het heeft veel gezichten en uit zich op allerlei manieren. Het verbaast me soms dat mensen bij eenzaamheid nog steeds vooral denken aan een gebrek aan vrienden of aan iemand die ‘zielig’ ergens alleen zit. Het is zoveel meer dan dat. Langdurige eenzaamheid kan zelfs invloed hebben op je brein. Tegen iemand die chronisch eenzaam is zeggen dat diegene maar naar de plaatselijke bingoavond moet gaan, is dan ook vaak te simpel.

Autisme

Als ik naar mijn eigen eenzaamheid kijk, merk ik dat die onder andere samenhangt met mijn autisme. Mijn behoeften zijn vaak anders dan die van de mensen om me heen. Soms raak ik overprikkeld, heb ik rust nodig en moet ik me even afzonderen. Soms heb ik geen filter en zeg ik alles wat ik denk. Dat wordt niet altijd gewaardeerd.

Veel dingen die voor anderen vanzelfsprekend zijn, zijn dat voor mij niet. Ook dat kan eenzaam voelen. Waarom ben ik de enige die dit zo ziet of zo denkt?

En dan heb ik het nog niet eens over de omgeving. Die heeft veel invloed op mij. In drukke, onvoorspelbare ruimtes kan ik dichtklappen. Of dat gebeurt, hangt ook af van hoeveel prikkels ik die dag kan verdragen. Dat maakt meedoen soms lastig. En afspraken maken ook.

Ik weet niet altijd of ik volgende week zaterdag op een terras kan zitten. Simpelweg omdat ik nu nog niet weet of ik de prikkels die dag aankan. Dat maakt eenzaam. En als ik naar een spelletjesavond ga, is mijn autisme niet opeens weg.

Levensgebeurtenissen

Eenzaamheid kan ook samenhangen met bepaalde levensgebeurtenissen. Er verandert iets in je leven en daardoor ben je extra kwetsbaar voor eenzaamheid. Dat kan iets verdrietigs zijn, zoals het overlijden van een familielid. Maar ook een fijne gebeurtenis kan dat gevoel oproepen. Een jubileum, iets anders dat je te vieren hebt of eindelijk een eigen woning vinden. Iets wat voor veel jongeren op dit moment ontzettend lastig is.

Zelf verhuis ik op 27 oktober naar Deurne. Mijn eerste echte, vaste plek voor mezelf. Daar ben ik heel blij mee. Ik zoek al meer dan zeven jaar naar een woning en sta ook al zo lang ingeschreven. Het is ontzettend fijn dat ik nu eindelijk een plek heb gevonden.

En toch ligt eenzaamheid ook bij deze mooie verandering op de loer. De afgelopen dagen voel ik me af en toe eenzaam. Ik zeg bewust ‘voel’, want het komt en gaat. Het kan er op het ene moment zijn en later op de dag weer verdwijnen.

Dat gevoel komt vooral doordat ik weinig mensen heb met wie ik over mijn nieuwe woning kan praten. Natuurlijk praat ik er met mijn familie over. Maar daarbuiten zijn er niet veel mensen die er uit zichzelf naar vragen. Het voelt een beetje alsof je heel fijn nieuws hebt, maar weinig mensen om het mee te delen.

Ik vind het een eer dat ik het werk voor Eindhoven Maatjes mag doen. Het is het belangrijkste en leukste wat ik doe in mijn leven. Tegelijkertijd ben ik er iedere dag mee bezig vanuit de gedachte dat het niet om mij draait. Ik probeer een luisterend oor te zijn en te vragen hoe het met anderen gaat.

Maar zeker bij zo’n grote verandering in je leven is het fijn als iemand ook naar jou luistert. Als jij even aan het woord kunt zijn. Daar is binnen mijn rol bij Eindhoven Maatjes niet altijd ruimte voor. Dat is geen verwijt aan wie dan ook. Ik vind het heel fijn dat zoveel mensen bij ons een luisterend oor weten te vinden. Maar soms heb ik er zelf ook een nodig. Of het liefst twee, tenzij Vincent van Gogh degene is die luistert.

Hoe ik met mijn eenzaamheid omga

Sinds ik in december 2021 mijn verhaal deelde, voelt het voor mij als een reis. Een soort herstelproces. Mijn eenzaamheid was niet in een keer weg en waarschijnlijk zal die mijn hele leven op bepaalde momenten terugkomen.

Wat mij helpt, is weten wie ik ben en wat ik wil. Onder andere door mijn autisme heb ik andere behoeften dan veel mensen. Soms volg ik daardoor een ander pad. Ik hoef ook niet per se nog meer nieuwe mensen te ontmoeten. Ik wil mensen om me heen bij wie ik mezelf kan zijn. Bij wie ik niet hoef te maskeren.

Ik geloof dat als ik mezelf laat zien, er ook mensen in mijn leven komen bij wie ik me fijn voel. Eindhoven Maatjes is voor mij een plek waar ik helemaal mezelf kan zijn. Hopelijk geldt dat ook voor iedereen die bij ons komt.

Soms zou ik graag wat meer mensen in mijn leven hebben om leuke dingen mee te doen. Maar ik hoef niet meer zo nodig ergens bij te horen. Ik wil mensen om me heen die mij ook graag willen zien. En anders hoeft het voor mij niet.

Weten wat ik wil en daarmee aan de slag gaan, helpt mij om met mijn eenzaamheid om te gaan. Het wordt niet van vandaag op morgen beter, maar stap voor stap kan er iets veranderen.

Ik vind het belangrijk om te blijven praten over eenzaamheid. En eigenlijk gewoon over hoe ik me voel. Ik hoop dat we met Eindhoven Maatjes een omgeving bieden waarin dat kan. Een plek waar het niet altijd positief en gelukkig hoeft te zijn, maar waar je wel eerlijk kunt vertellen hoe het echt met je gaat.